De onthulling van het Joodse Namenmonument kon zondag rekenen op veel belangstelling.
De onthulling van het Joodse Namenmonument kon zondag rekenen op veel belangstelling. Rabbijn Spiero

Onthulling Namenmonument voor Joodse Slachtoffers uit Zandvoort

Historie

ZANDVOORT Tijdens de Tweede Wereldoorlog zijn in Zandvoort ongeveer zeshonderd Joden, waarvan tweehonderd kinderen, in maart 1942 op de trein gezet naar Amsterdam. Vanuit Amsterdam zijn ze veelal via Westerbork weggevoerd naar de vernietigingskampen. Er zijn er maar enkele teruggekomen.

Om deze Zandvoortse medeburgers te gedenken is een 20 meter lang monument gemaakt. Het monument heeft de vorm gekregen van de vroegere synagoge, die op deze plaats stond. De toenmalige synagoge is in het begin van de oorlog opgeblazen.

HERDENKING Het monument is op 3 oktober onthuld. Belangstellenden uit heel Nederland kwamen naar Zandvoort om bij de onthulling aanwezig te zijn. Er werden toespraken gehouden en het trio Carmel verzorgde Israëlische en Joodse muziek. Lieke Oerlemans en Nova Tentij, leerlingen van de Mariaschool, lazen een gedicht voor.

Dominee Teunard van der Linden was een van de sprekers. Hij schreef twee boeken over de Joodse geschiedenis van ons dorp. “Ooit floreerde het Joodse leven in Zandvoort. Het begon allemaal met de drie Joodse broers Eltzbacher, afkomstig uit een Duitse bankiersfamilie. Ze lieten eind negentiende eeuw een treinverbinding aanleggen van Haarlem naar de Zandvoort, het begin van ‘Bad Zandvoort’. Zij lieten chique hotels en een heus Kurhaus bouwen. In hun kielzog volgden allerlei Joodse investeerders en zakenlui. Zandvoort kende spoedig een uitgebreide Joodse gemeenschap.” Hij staat stil bij de angst en onzekerheid, die de Joden gekend moeten hebben in de Tweede Wereldoorlog. “Tijdens het transport naar de vernietigingskampen zijn ze geplaagd door onzekerheid, honger en vele ziektes, om dan uiteindelijk in de gaskamer te eindigen. Achter elke naam die op dit monument staat, zit een verhaal en dat moeten we elkaar blijven vertellen. Laten we dus alert blijven op discriminatie en vreemdelingenhaat.”

NIEUWE MAAN “Vandaag begint een nieuwe maan,” zei Rabbijn Spiering. “De Joodse kalender is gebaseerd op de maan en begint in oktober. Maar het is ook symbolisch: Het Joodse volk is als de maan. Soms verdwijnt de maan en is de nacht duister. Maar nooit voor eeuwig. Zo zal het Joodse volk nooit verdwijnen, maar altijd weer terugkomen.”

Daarna volgde de onthulling van het monument. Kinderen van de Mariaschool haalden het doek weg, waardoor alle namen van de omgekomen Joden tevoorschijn komen. Er werden kransen gelegd en alle aanwezigen mochten een roos op het monument leggen.

Door Wijnand Burger

Ceremoniemeester Wilma Schrama met Lieke Oerlemans en Nova Tentij, die een zelfgemaakt gedicht voorlazen.
De kranslegging door burgemeester David Moolenburgh en twee wethouders.
advertentie